0.0/5 оценка (0 голосов)

ТАҲАВВУЛОТИ ҲУҚУҚИ БАЙНАЛМИЛАЛӢ ТАҲТИ ТАЪСИРИ ДИПЛОМАТИЯИ ҲУҚУҚӢ: АЗ "ҲУҚУҚИ ҚУДРАТ" БА "ҚУДРАТИ ҲУҚУҚ"

Муаллиф (он)

Имомзода Н.М., Сангинзода Д.Ш.

Чакидаи мақола

Таҳаввулоти бунёдии ҳуқуқи байналмилалӣ таҳти таъсири дипломатияи ҳуқуқӣ ҳамчун намуди махсуси фаъолияти ҳуқуқӣ мавриди таҳқиқ қарор гирифтааст. Бо назардошти таҳлили консепсияҳои илмӣ-назариявии мавҷуда ва амалияи ҳуқуқи байналмилалӣ қайд карда мешавад, ки дар тули асрҳо «ҳуқуқи қудрат» ҳамчун танзимгари асосии муносибатҳои байнидавлатӣ амал мекард, ки дар асоси он давлатҳои пуриқтидор иродаи худро ба иштирокдорони нисбатан заифи ҳуқуқи байналмилалӣ таҳмил мекарданд ва меъёрҳои ҳуқуқи байналмилалӣ дар аксари мавридҳо ҳамчун воситаи пинҳон намудани татбиқи манфиатҳои геополитикии ин давлатҳо амал мекарданд. Гузариши таърихӣ аз бартарияти усулҳои қудратӣ дар муносибатҳои байнидавлатӣ ба тасдиқи волоияти ҳуқуқ ҳамчун танзимгари асосии муоширати байналмилалӣ таҳлил карда мешавад. Асосҳои назариявӣ-методологии таъсири мутақобилаи ҳуқуқ ва қудрат, таҳаввули механизмҳои институтсионалии тартиботи ҳуқуқии байналмилалӣ, инчунин нақши дипломатияи ҳуқуқӣ дар тадвин ва рушди прогрессивии ҳуқуқи байналмилалӣ баррасӣ мегарданд. Ба мушкилоти муосири таҳаввулоти низоми ҳуқуқии байналмилалӣ дар шароити ташаккули ҷаҳони бисёрқутба ва дурнамои минбаъдаи таҳкими "қудрати ҳуқуқ" ҳамчун асоси идоракунии глобалӣ диққати махсус дода шудааст.

Калидвожаҳо

таҳаввулоти ҳуқуқи байналмилалӣ; дипломатияи ҳуқуқӣ; ҳуқуқи қудрат; қудрати ҳуқуқ; тартиботи ҳуқуқии байналмилалӣ; механизмҳои институтсионалӣ; тадвини ҳуқуқи байналмилалӣ; ҷаҳони бисёрқутба; қонунияти ҳуқуқӣ; адлияи байналмилалӣ

Пайнавишт

1.    Устав Организации Объединенных Наций (принят в г. Сан-Франциско 26.06.1945) [Электронный ресурс] // United Nations. – Режим доступа: https://main.un.org/securitycouncil/en/content/working-methods-un-charter (дата обращения: 19.03.2026).

2.    Особое мнение г-жи судьи Донохью // Международный Суд [Электронный ресурс]. – 2012. – Режим доступа: https://www.icj-cij.org/fr/node/141281 (дата обращения: 19.03.2026).

3.    Реус-Смит К. Общество, власть и этика // Политика международного права / Под ред. К. Реус-Смита. – Кембридж: Cambridge University Press, 2004. – С. 11-12.

4.    Чакмак С. Институциональные изменения и Международный уголовный суд. – Абингдон, Оксон; Нью-Йорк, Нью-Йорк: Routledge, 2022. – 196 с.

5.    Сангинзода Д.Ш. Юридическая дипломатия в многополярном мире: правовые основы глобального управления и вызовы XXI века [Электронный ресурс] // Osiyoavrupo.tj. – 2025. – 22 июня. – Режим доступа: https://osiyoavrupo.tj/tg/post/yuridicheskaya-diplomatiya-v-mnogopolyarnom-mire-pravovye-osnovy-globalnogo-upravleniya-i-vyzovy-xxi-veka (дата обращения: 19.03.2026).

6.    Альсудайри Д.А. Устав ООН: Живой документ для мира, справедливости и глобального сотрудничества [Электронный ресурс] // United Nations. – 2025. – Режим доступа: https://www.un.org/en/information-center-washington/un-charter-living-document-peace-justice-and-global-cooperation (дата обращения: 19.03.2026).

7.    Заявление г-на судьи ad hoc Гийома // Международный Суд [Электронный ресурс]. – 2009. – Режим доступа: https://www.icj-cij.org/index.php/fr/node/141236 (дата обращения: 19.03.2026).

8.    Оракхелашвили А. Международное право и международная политика: основы междисциплинарного анализа. – Нортгемптон: Edward Elgar Publishing, 2020. – 320 с.

9.    Чакмак С. Институциональные изменения и Международный уголовный суд [Электронный ресурс] // CiNii Research. – 2024. – Режим доступа: https://cir.nii.ac.jp/crid/1130575253479385355 (дата обращения: 19.03.2026).

10.              Капустин А.Я. Международное право в условиях трансформации современного миропорядка [Электронный ресурс] // КиберЛенинка. – Режим доступа: https://cyberleninka.ru/article/n/mezhdunarodnoe-pravo-v-usloviyah-transformatsii-sovremennogo-miroporyadka (дата обращения: 19.03.2026).

11.              Лукашук И.И. Международное право. Общая часть: учебник. – Москва: Волтерс Клувер, 2005. – 432 с.

12.Венская конвенция о праве международных договоров (заключена в г. Вене 23.05.1969) [Электронный ресурс] // СПС «КонсультантПлюс». – Режим доступа: https://www.consultant.ru/document/cons_doc_LAW_5205/ (дата обращения: 19.03.2026).

13.Венская конвенция о дипломатических сношениях (заключена в г. Вене 18.04.1961) [Электронный ресурс] // СПС «КонсультантПлюс». – Режим доступа: https://www.consultant.ru/document/cons_doc_LAW_120761/ (дата обращения: 19.03.2026).

14.Международное право: учебник / отв. ред. Б.М. Ашавский. – Москва: Статут, 2014. – 688 с.

15.Шлянцев Д.А. Международное право: курс лекций. – Москва: Юстицинформ, 2006. – 256 с.

Таърихи нашр

Понедельник, 12 Октябрь 2026